LEARN FINANCE #1: GIẢI THÍCH ĐƠN GIẢN VỀ CỔ PHẦN, CỔ PHIẾU, CỔ TỨC

5/5 - (1 vote)

Trước khi đi vào chủ đề của bài viết thì mình muốn nói rằng hiện tại mình là một đứa rất mù mờ về các khái niệm tài chính, đầu tư hay tiền bạc. Nói cách khác là một tấm chiếu chưa trải. Bây giờ mình mới bắt đầu nhận ra được tầm quan trọng của những yếu tố đó tới cuộc sống hiện tại và sau này. Trước đây mình cho rằng những cái này chỉ dành cho những người thích tài chính hay đi theo nghề tài chính, đầu tư kiểu kiểu vậy (mình là một đứa học từ tài chính ra nhưng rồi bỏ qua làm nghề khác vì không thích)

Cũng giống như series tự học (đã có 9 bài) hay learn marketing (đã có 3 bài) thì mình cũng muốn làm một series về tài chính này nữa (nếu bạn nào quan tâm 2 series trước thì có thể vào website besimple life của mình để đọc nhé hihi)

Mình bây giờ mới bắt đầu thì có muộn không? Với mình là muộn, nhưng muộn còn hơn không nhỉ haha. Mình là người mới cho nên mình nghĩ cách truyền đạt của mình sẽ giúp bạn dễ hiểu và dần dần nắm rõ được các khái niệm. Suy cho cùng thì mình nghĩ trước đây mình không thích tài chính, đầu tư là do mình bị nhồi nhét quá nhiều thứ một cách khô khan và cũng như tiêu thụ quá nhiều thông tin tiêu cực về nó. Còn nếu từ đầu mình học đúng nơi, đúng người (không chỉ về lĩnh vực tài chính) thì mình sẽ có cảm hứng hơn cũng như không bị rơi vào những cái bẫy tâm lý truyền thông và chạy theo số đông.

Zô thôi nhỉ chứ dài dòng quá lại chả ai đọc. Thực ra đơn giản khi làm series này là mình muốn bạn (và cả chính bản thân mình) có cái nhìn đơn giản và tích cực hơn về lĩnh vực tài chính, đầu tư.

Bây giờ mình ví dụ có 4 người A, B, C, D muốn góp vốn với nhau để mở công ty kinh doanh gì đó.

Số vốn góp của mỗi người là:

Bạn A: góp 10 triệu

Bạn B: góp 20 triệu

Bạn C: góp 30 triệu

Bạn D: góp 40 triệu

Tổng số vốn góp khi mở công ty là: 100 triệu (mình chỉ ví dụ thôi nhé haha)

Như vậy tỷ lệ sở hữu của mỗi người là: A (10%) + B (20%) + C (30%) + D (40%)

Ok!

Sau 1 năm công ty ăn nên làm ra thì 4 người quyết định mở rộng kinh doanh để phát triển hơn nữa. Công ty dự kiến là cần thêm 20 triệu để đầu tư nhưng 4 người hết tiền rồi cho nên cần tìm từ bên ngoài, giờ đây thì có 2 cách:

+ Vay ngân hàng hoặc ai đó và trả % theo tháng/ năm cho họ

+ Kêu người nào đó góp vốn và trở thành cổ đông của công ty

Cách 1 thì đơn giản rồi vì không có sự thay đổi trong tỷ lệ sở hữu. Chúng ta đi qua cách 2, tức là có người nào đó (mình đặt là bạn X nhé) góp vốn vào để trở thành cổ đông.

Vậy giờ tổng vốn góp sẽ là 130 triệu phải không? Và giờ chia tỷ lệ sở hữu theo % vốn góp tức là:

Bạn A góp 10 triệu trên tổng 130 triệu thì tỷ lệ sở hữu bây giờ là 8% (làm tròn)

Tương tự bạn B, C, D, X sẽ có tỷ lệ sở hữu là: 17%, 25%, 33%, 17%

Dừng lại nha :)) Chuyện này không đúng bởi sau 1 năm phát triển thì công sức của 4 người thành lập công ty đã khiến cho công ty thành công như ngày hôm nay. Bạn X bây giờ mới vào mà đòi chia như giá trị ban đầu của công ty là thiệt thòi đối với những người cũ rồi.

Như vậy chúng ta cần tính ra giá trị của công ty tại thời điểm có người muốn góp thêm vốn. Đến đây thì sẽ có 1 khái niệm đó là định giá công ty. Bạn có để ý khi xem Shark Tank thì người ta hay nói đến khái niệm này không. Có rất nhiều phương pháp định giá công ty nhưng chắc giờ mình và bạn chưa cần hiểu lắm. Điều cần biết bây giờ đó là 4 bạn ban đầu sẽ mong muốn giá trị công ty cao nhất có thể, còn bạn X thì muốn giá trị công ty thấp nhất có thể để lúc vào có được nhiều % hơn.

Sau khi thương lượng với nhau thì 4 bạn và bạn X đã đồng ý với mức định giá công ty hiện tại sau khi góp vốn là 400 triệu. (có thể tìm hiểu thêm khái niệm về Pre-money, Post-money)

Bây giờ thì tỷ lệ sở hữu của 4 bạn cũ và bạn X sẽ như sau (dựa trên giá trị cty là 400 triệu):

+ Bạn X sẽ có tỷ lệ sở hữu là 20/400 = 5%

+ Bạn A sẽ có tỷ lệ sở hữu là (tỷ lệ sở hữu cũ * (400 – số vốn người mới góp) / 400 = (10%*380)/400 = 9,5%

+ Bạn B sẽ có tỷ lệ sở hữu là (20%*380)/400 = 19%

+ Bạn C, D tương tự sẽ có 28,5% và 38%

Mình muốn giải thích thêm về công thức trên đó là: Khi bạn X đã đồng ý giá trị công ty sau khi góp vốn là 400 triệu thì tức là bạn X đã thừa nhận rằng giá trị của 4 bạn còn lại là 380 triệu. Cho nên giá trị sở hữu của mỗi bạn sẽ tính theo tỷ lệ sở hữu cũ khi mới lập công ty.

Giá trị sở hữu mới của 4 bạn A, B, C, D lần lượt là: 38 triệu, 76 triệu, 114 triệu, 152 triệu (tổng là 380 triệu)

Nhìn qua thì thấy tỷ lệ sở hữu mới của 4 bạn cũ đều giảm tuy nhiên giá trị sở hữu của mỗi bạn đã tăng lên 3-4 lần (tức là kiểu nếu anh nào bán cổ phần và ra đi thì với 1 số vốn ban đầu thì đã lời 3-4 lần rồi).

Ở đây có 1 điều bạn cần nhớ đó là: Giá trị công ty sẽ là 400 triệu khi mà chỉ khi có người đồng ý góp vốn vào với giá trị đó. Tức là nếu không ai góp vốn (hoặc đồng ý góp nhưng lại chạy) thì giá trị công ty vẫn là 100 triệu – không ai thừa nhận con số 400 triệu cả. Đây là 1 mối quan hệ 2 chiều.

Cổ phần là một phần chia nhỏ của công ty. Ví dụ công ty trên chia nhỏ thành 1000 phần thì mỗi cổ phần trị giá 400k

Còn cổ phiếu là một loại chứng khoán xác nhận quyền sở hữu cổ phần.

2 khái niệm này tương đồng nhau, tức là đều chỉ tỷ lệ sở hữu của một cổ đông đối với một công ty. Cổ phần thì thường dùng kèm với tỷ lệ % còn cổ phiếu thì dùng kèm với số lượng. Các công ty tư nhân sẽ dùng khái niệm cổ phần. Còn đối với các công ty đại chúng (công ty đã niêm yết lên sàn ý) sẽ dùng khái niệm cổ phiếu.

Trên thực tế thì các công ty sẽ chia nhỏ cổ phần ra nữa để nhiều người có khả năng mua và trở thành cổ đông của công ty (có thể tìm hiểu thêm về khái niệm Stock split). Việc chia nhỏ cổ phần không làm tăng hay giảm tỷ lệ sở hữu và giá trị sở hữu của những cổ đông hiện tại. Các cổ đông không sợ có người vào công ty do sẽ làm giảm tỷ lệ sở hữu, các cổ đông muốn giá trị công ty ngày càng lớn lên sau khi có người đầu tư vào thôi.

Còn cổ tức đơn giản là số tiền lợi nhuận ròng (đã trừ tất tật tật các chi phí) trả theo tỷ lệ sở hữu cho các cổ đông. Công ty sẽ quyết định trả một phần lợi nhuận hoặc sử dụng tái đầu tư toàn bộ để phát triển hơn từ đó giá trị công ty nhiều hơn về sau.

Hôm nay vậy thui ha. Hy vọng các bạn đã hiểu phần nào về các khái niệm trên. Thực ra còn nhiều loại cổ nữa nhưng mình nghĩ giờ chưa cần thiết lắm hì.

Cảm ơn các bạn đã đọc bài viết.

By Cường Dizi.

Spread the love ♥
Simple Life & Simple Habit By Cường Dizi
Posts created 91
0 0 votes
Article Rating
Subscribe
Thông báo về
guest
0 Comments
Phản hồi dưới bình luận này
Xem tất cả các bình luận

Begin typing your search term above and press enter to search. Press ESC to cancel.

0
Mình rất vui khi bạn để lại bình luậnx
()
x
Scroll-to-top